จย่า วู่ จย่า : ข้าวใหม่ลีซู – ข้าวคำแรก ข้าวใหม่ ชีวิตใหม่


จย่า วู่ จย่า : ข้าวใหม่ลีซู - ข้าวคำแรก ข้าวใหม่ ชีวิตใหม่
ข้าวคำแรก ข้าวใหม่ ชีวิตใหม่ ชาวลีซู เชื่อว่า ข้าว มีจิตวิญญาณของข้าว
ถ้วยข้าวผสมธัญพืช - ข้าวใหม่ : มีส่วนผสมของ เผือก มัน ข้าวโพด สะท้อนถึงความหลากหลายของพืชพันธุ์ธัญญาหาร โดยชาวลีซูจะนิยมหว่านเมล็ดข้าว พร้อมกับพืชอื่นในหลุ่ม เช่น ข้าวโพด แตง ฯลฯ ด้วยเชื่อว่า ข้าวไม่สามารถเติบโตอย่างโดดเดี่ยว แต่จะต้องมีพืชอื่นๆ เติบโตมาพร้อมกันอย่างเกื้อกูล และเปรียบ "เผือก" เป็นพญาข้าว ที่ปกปักคุ้มครองช่วยให้เมล็ดข้าวใหญ่ จึงนิยมปลูกเผือกระหว่างไร่ข้าว กลายเป็นความมั่นคงทางอาหารที่หลากหลาย
ถ้วยข้าวผสมธัญพืช - ข้าวใหม่ : มีส่วนผสมของ เผือก มัน ข้าวโพด สะท้อนถึงความหลากหลายของพืชพันธุ์ธัญญาหาร โดยชาวลีซูจะนิยมหว่านเมล็ดข้าว พร้อมกับพืชอื่นในหลุ่ม เช่น ข้าวโพด แตง ฯลฯ ด้วยเชื่อว่า ข้าวไม่สามารถเติบโตอย่างโดดเดี่ยว แต่จะต้องมีพืชอื่นๆ เติบโตมาพร้อมกันอย่างเกื้อกูล และเปรียบ "เผือก" เป็นพญาข้าว ที่ปกปักคุ้มครองช่วยให้เมล็ดข้าวใหญ่ จึงนิยมปลูกเผือกระหว่างไร่ข้าว กลายเป็นความมั่นคงทางอาหารที่หลากหลาย
สตรีลีซู - ผู้หญิงจะมีหน้าที่เตรียมอาหาร เพื่อให้ผู้ชายนำสำรับไปถวายสิ่งศักดิ์สิทธิ์ โดยสตรีลีซู ที่เป็นผู้สูงอายุ มักแต่งกายโพกผ้าสีดำ แต่สำหรับวันนี้ใช้ผ้าสีแดงสะท้อนถึงความสนุกสนานของเทศกาล  ชุดสีฟ้า-เขียว สะท้อนถึงท้องฟ้า ป่าเขา และองค์ประกอบทางธรรมชาติที่ชาวลีซูใช้เพื่อดำรงชีวิต
จอกน้ำชา รินน้ำชา หมายถึง จิตวิญญาณบรรพบุรุษ หรือที่ชาวลีซู เรียกว่า "หนี่เสียะ"
สำรับลีซู - ทุกถ้วยมีความหมาย ข้าวถ้วยแรกจะถูกนำไปไหว้สิ่งศักดิ์สิทธิ์ พร้อมหมู และน้ำ ชาวลีซูจะไม่นิยมบริโภคไก่ เพราะเชื่อว่าไก่เขี่ยออกนำอาหารออกไป ตรงข้ามกับหมู ที่ใช้ปาก "บุ่น" หรือดึงอาหารเข้ามา ซึ่งหมายถึงการดึงความโชคดีเข้ามาหาผู้เลี้ยง และผู้กิน
ต้มฟัก กินแล้วรู้สึกเย็น ชาวลีซูมีความเชื่อว่า เป็นอาหารที่กินแล้วมีสิริมงคล อยู่เย็นเป็นสุข
ส่วนอาหารอื่น ทั้งผัดผัก น้ำพริก หลายเมนูรังสรรค์จากพืชพันธุ์เฉพาะถิ่น มีรสชาติเฉพาะตัว และเป็นวัตถุดิบที่มาจากแปลงปลูกปลอดสารเคมีทางการเกษตร ใน หมู่บ้านปางสา อ.แม่จัน จ.เชียงราย
ปลาทอด ชาวลีซู เชื่อว่า เป็นอาหารเสริม-สิริมงคล ความมั่งมี ตามความเชื่อศาสตร์จีน
ชาติพันธุ์ลีซู ถือว่า ข้าวใหม่หลังการเก็บเกี่ยวช่วงปลายปี คือ ข้าวคำแรก ของการเริ่มต้นชีวิตใหม่ ข้าวถ้วยแรกจะถูกนำไปไหว้ พร้อมหมู และน้ำ สำหรับแรกเตรียมไว้บอกกล่าวสิ่งศักดิ์สิทธิ์ (ศาลเจ้า) และนำมาไหว้บรรพบุรุษ ผู้อาวุโส ก่อนจะจัดสำหรับให้แขกที่มาร่วมเฉลิมฉลอง ในเทศกาลข้าวใหม่

Author

Alternative Text
AUTHOR

บุศย์สิรินทร์ ยิ่งเกียรติกุล

นักข่าวตาปรือ ชอบอยู่นิ่งๆ เรียนจบสายวิทย์-สังคมฯ-บริหารรัฐกิจฯ ทำงานไม่ตรงสาย และกลายเป็น "เป็ด" โดยไม่รู้ตัว สนใจการเมือง จิตวิทยาเด็ก วิธีคิดการมองสังคม และรักการสัมภาษณ์ผู้คน